Ukraina përpiqet të kuptojë pse Trumpi braktisi papritur idenë e armëpushimit

Pas përfundimit të bisedimeve paqësore të pasuksesshme në Alaska mes presidentit amerikan Donald Trump dhe presidentit rus Vladimir Putin, Ukraina u gjend sërish në një situatë që e njeh shumë mirë: duke u përpjekur të kuptojë se çfarë u diskutua realisht mes dy liderëve, çfarë mund të jetë rënë dakord dhe si të shmanget anashkalimi i saj në procesin e paqes.

Një telefonatë disa orë më vonë nga Trumpi ndihmoi për të mbushur disa boshllëqe. Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky deklaroi se biseda telefonike, ku morën pjesë edhe liderë evropianë, kishte qenë “e gjatë dhe thelbësore”, duke përfshirë “pikat kryesore” të diskutimeve të Trumpit me Putinin. Ai shtoi se do ta vizitojë Trumpin në Uashington të hënën “për të diskutuar të gjitha detajet në lidhje me ndaljen e luftës dhe vrasjeve”, raporton “New York Times”.

Megjithatë, edhe pse deklarata e Zelenskyt fliste për një mundësi të re drejt një marrëveshjeje paqeje pas muajsh negociatash të pafrytshme, një deklaratë publike e Trumpit më vonë të shtunën nxiti dyshime nëse ky hap i ri mund të jetë shumë i njëanshëm në favor të Rusisë që Ukraina ta pranojë.

Trump bëri thirrje në rrjetet sociale për një marrëveshje paqeje të drejtpërdrejtë, pa vendosur fillimisht një armëpushim, duke pretenduar se Zelensky dhe liderët evropianë ishin pajtuar për këtë. Kjo përfaqësonte një ndryshim të qartë nga “parimet” për të cilat më herët gjatë javës kishin rënë dakord Trump, Zelensky dhe aleatët evropianë — sipas të cilave nuk do të negocioheshin kushtet e paqes pa një armëpushim paraprak.

Rusia prej kohësh ka kërkuar një marrëveshje të drejtpërdrejtë paqeje që do të përfshinte një gamë të gjerë çështjesh dhe do t’i vendoste Ukrainës kërkesa të rënda, përfshirë edhe lëshime territoriale. Mospasja e një armëpushimi do t’i lejonte Rusisë të vazhdojë të përfitojë nga avantazhet ushtarake në terren.

“Një zyrtar i informuar mbi bisedën telefonike mes Trumpit dhe Zelenskyt tha se vizita e liderit ukrainas në Uashington synon të kërkojë sqarime nga Trumpi. Kievi ende nuk e kupton pse presidenti amerikan e hoqi papritur kërkesën që një armëpushim të jetë parakusht për bisedimet”, thotë NYT.

Në deklaratën e tij, Zelensky u shpreh me kujdes, duke shmangur përplasjen e hapur me Trumpin.

“Ne kemi nevojë për një paqe të vërtetë, të qëndrueshme – jo vetëm një pauzë tjetër mes pushtimeve ruse”, tha ai. Por shtoi gjithashtu se “vrasjet duhet të ndalen sa më parë dhe të shtënat duhet të pushojnë si në vijën e frontit, në ajër dhe ndaj infrastrukturës sonë portuale”, duke lënë të kuptohet se për të, armëpushimi mbetet prioritet.